آبرفت پارچه چیست؟
آب رفتن لباس یا پارچه یکی از ناخوشایندترین اتفاقهایی است که ممکن است برای لباس مورد علاقهمان پیش بیاید. احتمالاً برای شما هم پیش آمده که بعد از شستن یک لباس، ببینید اندازه آن کوچکتر شده است. این موضوع وقتی آزاردهندهتر میشود که درست قبل از بیرون رفتن از خانه متوجه شوید لباسی که تازه شستهاید دیگر مثل قبل نیست و حتی ظاهر آن کمی بدفرم شده است.
پارچه ها از الیاف و جنسهای مختلف تولید میشوند و هرکدام با توجه به نوع الیافی که دارند، ممکن است در شرایط خاصی دچار آبرفت شوند. به همین دلیل، بعضی پارچهها بعد از شستشو تغییر سایز میدهند. جالب است بدانید که حتی برخی پارچهها با وجود اینکه تولیدکننده در فرآیند ساخت، آبرفت آنها را تا حدی کنترل میکند، باز هم بعد از شستشو کمی جمع میشوند. اما دلیل این اتفاق چیست؟
اگر میخواهید بدانید آبرفت پارچه چیست و چرا بعضی لباسها بعد از شستن کوچک میشوند، در ادامه همراه ما باشید تا دلایل اصلی آبرفت پارچه و لباس را بررسی کنیم و در آخر با راهکارهایی برای جلوگیری از این مشکل آشنا شویم.
بیشتر بخوانید: پارچه های مناسب برای مانتو تابستانی و تفاوت آنها
آبرفت پارچه چیست؟
آبرفت پارچه یعنی پارچه بعد از شستشو کوچکتر شود یا اندازهاش تغییر کند. این اتفاق معمولاً وقتی رخ میدهد که پارچه با آب، مواد شوینده یا گرما تماس پیدا میکند و الیاف آن دوباره به حالت طبیعی خود برمیگردند. در نتیجه، بافت پارچه جمع میشود و طول یا عرض آن کاهش پیدا میکند. به همین دلیل است که گاهی بعد از شستن یک لباس، میبینیم که کوتاهتر یا تنگتر از قبل شده است.
علت اصلی آبرفت پارچه به فرآیند تولید آن برمیگردد. هنگام بافت پارچه، تولیدکنندگان نخها را تحت کشش قرار میدهند تا پارچه شکل و استحکام مناسبی پیدا کند. اما وقتی پارچه را برای اولین بار میشویید، این کشش تا حدی از بین میرود و الیاف به حالت اولیه خود برمیگردند. همین موضوع باعث میشود پارچه کمی جمع شود و سایز آن تغییر کند.
میزان آبرفت در همه پارچهها یکسان نیست و به عواملی مثل نوع الیاف، نوع بافت و روش تولید پارچه بستگی دارد. برای مثال، پارچههایی که از الیاف طبیعی مثل پنبه یا کتان تولید میشوند، معمولاً بیشتر از پارچههای مصنوعی دچار آبرفت میشوند. به همین دلیل، وقتی لباس یا پارچه میخرید، اگر میزان آبرفت آن را بدانید، راحتتر میتوانید انتخاب درستتری داشته باشید و بهتر از آن مراقبت کنید.
علت آبرفت پارچه چیست؟
پارچهها در انواع مختلفی تولید میشوند و برای بافت هرکدام از آنها از نخها و الیاف متفاوتی استفاده میشود. نوع الیاف، روش بافت و شرایط تولید پارچه همگی میتوانند در میزان آبرفت آن تأثیر داشته باشند. به همین دلیل بعضی پارچهها بعد از شستشو بیشتر دچار تغییر سایز میشوند، در حالی که برخی دیگر آبرفت کمتری دارند.
در ادامه به چند مورد از مهمترین دلایل آبرفت اشاره میکنیم:
۱. حرارت: یکی از اصلیترین عوامل آبرفت پارچه، قرار گرفتن آن در معرض حرارت است. آب داغ یا خشککردن لباس با دمای بالا میتواند باعث جمع شدن الیاف و در نتیجه کوچک شدن پارچه شود.
۲. تورم الیاف پارچه: وقتی پارچه با آب تماس پیدا میکند، الیاف آن مقداری آب جذب میکنند و متورم میشوند. این تورم در ساختار بافت پارچه تغییر ایجاد کرده و ممکن است باعث جمع شدن و کاهش اندازه پارچه شود.
۳. کاهش استحکام تار و پود پارچه: گاهی اوقات اگر پارچه مدت زیادی تحت کشش یا استفاده قرار بگیرد و سپس شسته شود، ساختار تار و پود آن کمی ضعیف میشود. این موضوع میتواند باعث شود الیاف در هنگام شستشو جمع شوند و پارچه دچار آبرفت شود.
آبرفت در چه نوع لباسهایی اتفاق میافتد؟
آبرفت پارچه هم در خود پارچه خام و هم در لباسهای دوختهشده اتفاق میافتد، اما بعضی جنسها بیشتر از بقیه درگیر این مشکل میشوند. معمولاً لباسهایی که تولیدکنندگان آنها را با الیاف طبیعی مثل پنبه، کتان یا پشم میسازند، بیشتر از سایر پارچهها بعد از شستشو کوچک میشوند. همچنین اگر کارخانه مرحله تثبیت و کنترل آبرفت را بهطور کامل انجام ندهد، احتمال دارد پارچه پس از اولین شستشو تغییر سایز بدهد و جمع شود.
در ادامه با رایجترین موارد آشنا میشویم:
۱. لباسهای بافت و زمستانی
لباسهای بافتنی و زمستانی به دلیل ساختار حلقهای و منعطف خود، بیشتر مستعد جمع شدن هستند. اگر این لباسها با آب داغ یا خشککن شسته شوند، احتمال آبرفت آنها افزایش پیدا میکند.
۲. لباسهای پنبهای
پارچه های پنبهای به دلیل طبیعی بودن الیاف، بیشتر از پارچههای مصنوعی دچار آبرفت میشوند. به همین دلیل تیشرتها، لباسهای نخی و لباسهای راحتی پنبهای معمولاً پس از اولین شستشو کمی تغییر سایز میدهند.
۳. پارچههای تریکو و کشباف
پارچههای تریکو و کشباف به دلیل نوع بافت انعطافپذیرشان، از جمله پارچههایی هستند که آبرفت در آنها بیشتر دیده میشود. اگر در شستشو دمای بالا استفاده شود، این جمعشدگی محسوستر خواهد بود.
در مقابل، پارچههای مصنوعی مانند پلیاستر معمولاً آبرفت کمتری دارند، زیرا الیاف آنها در فرآیند تولید تثبیت شدهاند و نسبت به آب و حرارت مقاومت بیشتری نشان میدهند.

چه نوع پارچههایی آب میروند؟
برخی از پارچهها به دلیل نوع الیاف و ساختار بافت خود بیشتر در معرض آبرفت پارچه قرار دارند. آشنایی با این پارچهها کمک میکند هنگام شستشو یا نگهداری از لباسها دقت بیشتری داشته باشید و از کوچک شدن آنها جلوگیری کنید.
پارچه جین
پارچه جین یکی از پارچههایی است که ممکن است پس از شستشو دچار آبرفت شود. هرچند در فرآیند تولید تا حد زیادی میزان آبرفت آن کنترل میشود، اما باز هم احتمال تغییر سایز وجود دارد. برای جلوگیری از این مشکل بهتر است لباسهای جین را با آب سرد یا ولرم و با شویندههای ملایم بشویید تا الیاف آن کمتر جمع شوند.
پارچه پشمی
پارچه های پشمی نیز از جمله پارچههایی هستند که به دلیل ساختار طبیعی الیافشان ممکن است بعد از شستشو جمع شوند. برای کاهش آبرفت این نوع پارچه، بهتر است آن را با آب ولرم و شوینده ملایم بشویید. برخی افراد نیز از محلول آب و مقدار کمی سرکه برای آبکشی استفاده میکنند تا بافت پارچه نرمتر شده و احتمال جمع شدن آن کمتر شود.
پارچه های با الیاف مصنوعی
لباسهایی که از الیاف مصنوعی مانند پلیاستر یا ریون تولید میشوند معمولاً کمتر دچار آبرفت میشوند، اما در صورت شستشو با دمای بالا ممکن است تغییر سایز داشته باشند. برای حفظ کیفیت این نوع پارچهها بهتر است آنها را با آب ولرم شستشو دهید و پس از شستن، بدون چلاندن شدید روی سطحی صاف پهن کنید تا بهصورت طبیعی خشک شوند.
۶ نکته مهم برای جلوگیری از آبرفت لباسها
آبرفت لباس یکی از مشکلات رایجی است که میتواند باعث کوچک شدن یا تغییر شکل لباسها بعد از شستشو شود. با رعایت چند نکته ساده میتوان تا حد زیادی از این مشکل جلوگیری کرد و عمر لباسها را افزایش داد.
توجه به دستورالعمل شستشو هنگام خرید
در زمان خرید لباس، بهتر است نکات مربوط به نگهداری و شستشو را از فروشنده بپرسید یا اطلاعات درجشده روی لیبل لباس را با دقت مطالعه کنید. تولیدکنندگان معمولاً بر اساس جنس پارچه، بهترین روش شستشو و نگهداری را روی برچسب لباس مشخص میکنند.
شستشو با آب سرد یا ولرم
استفاده از آب سرد یا ولرم هنگام شستشو میتواند از وارد شدن تنش به الیاف پارچه جلوگیری کند. در بسیاری از موارد، شستشو با دست (Hand Wash) نیز باعث میشود بافت پارچه کمتر دچار جمعشدگی یا آبرفت شود.
استفاده نکردن از خشککن با دمای بالا
حرارت زیاد یکی از عوامل اصلی آبرفت لباس است. بنابراین بهتر است از خشککن ماشین لباسشویی کمتر استفاده کنید یا آن را روی کمترین دما و دور موتور تنظیم کنید. در حالت ایدهآل، خشک کردن لباس در هوای آزاد و بدون استفاده از خشککن بهترین گزینه است.
رعایت حجم مناسب لباس در ماشین لباسشویی
قرار دادن بیش از حد لباس در ماشین لباسشویی میتواند باعث ایجاد فشار و اصطکاک بیشتر بین پارچهها شود. بهتر است لباسهایی با ضخامت و وزن مشابه را با هم بشویید تا از آسیب دیدن بافت پارچه جلوگیری شود.
بیشتر بخوانید: پودر یا مایع لباسشویی؟ راهنمای حرفهای انتخاب شوینده مناسب هر نوع لباس
توجه به تغییر سایز لباس پس از شستشو
قبل از شستشو بهتر است اندازه تقریبی لباس را در نظر داشته باشید. اگر پس از شستشو و اتوکشی، لباس دچار آبرفت بیش از حد شد، در صورت امکان میتوانید برای تعویض یا مرجوع کردن آن اقدام کنید.
سپردن لباسهای حساس به خشکشویی
لباسهایی که از الیاف حساس و گرانقیمت مانند ابریشم یا پشم تولید شدهاند، بهتر است در خانه شسته نشوند. سپردن این لباسها به خشکشویی میتواند از آسیب دیدن بافت پارچه و آبرفت آنها جلوگیری کند.
سخن آخر
همانطور که در این مطلب خواندید، آبرفت پارچه دلایل مختلفی دارد. اما خبر خوب این است که با استفاده از راهحلهایی که در اینجا گفتیم، میتوانید هم پارچه را در اندازه اصلی خود تثبیت کنید و هم از آبرفت بیش از حد آن جلوگیری کنید.
همه ما میدانیم که تغییر سایز و کوچک شدن لباس، یکی از بدترین اتفاقاتی است که ممکن است برای لباس مورد علاقهمان بیفتد. اما جای نگرانی نیست، زیرا با رعایت نکات سادهای که در این مقاله از آیداشاپ مرور کردیم، به راحتی میتوانید از این مشکل پیشگیری کنید و لباسهایتان را برای مدت طولانیتری سالم و خوشفرم نگه دارید.


